Verstandelijkbeperkt.nl
Dè site over verstandelijke beperking van het Expertisecentrum Verstandelijke Beperking      

Weerbaarheidstraining

1-Omschrijving

2-Literatuur

3-Links

1-Omschrijving

Naast SoVa en Assertiviteitstrainingen richt de weerbaarheidstraining zich uitdrukkelijker op de vaardigheden van deelnemers om zichzelf concreet weerbaarder op te kunnen stellen tegenover de ander, zodat je geen slachtoffer wordt. Hier doelend op seksuele weerbaarheid bij intimidatie en (dreigend) misbruik. Transact heeft samen met enkele instellingen een duidelijke brochure op de markt gebracht, die voor mensen met een (verstandelijke /lichamelijke) beperking ingezet kan worden. Training in weerbaarheid is dan vooral ook een vorm van preventie. Weerbaarheid wordt algemeen getypeerd als: “op een passende manier kunnen opkomen voor je eigen grenzen en behoeften en rekening kunnen houden met wensen en grenzen van anderen”(Transact, p. 16). Evenals SoVa en Assertiviteitstrainingen bestaat er een variatie aan weerbaarheidstrainingen. De overeenkomst is er in de concrete doelstelling. Het is van belang om rekening te houden met de inbedding van de training in het gehele levensverhaal van de deelnemer(s) (zoals een persoonlijk begeleidingsplan) en de mogelijke risico’s waar zij al mee te maken hebben. De training is doorgaans opgebouwd uit ongeveer 10 bijeenkomsten, die een beperkte duur hebben. Concrete (ook fysieke) oefeningen, videomateriaal, rollenspel, opdrachten zijn gebruikelijke ingrediënten. De transfer van training naar alledaagse begeleiding moet vanaf het begin vorm krijgen. Het bepalen van de plaats van de training in het levensverhaal kan door middel van een duidelijke oriëntatie op de rol van seksualiteit in het leven van de deelnemer. Er wordt in de praktijk vaak gebruik gemaakt van de hermeneutische cirkel*(Bosch & Suyckerbuyk). Niveaubepaling (sociaal-emotioneel, cognitief) ervaringen, netwerk, vrijetijdsinvulling, etc. kunnen zo een begin vormen van een op de persoon passende training. Dat maakt het niet eenvoudig om groepen te starten – daarin zal een goede afstemming moeten plaatsvinden. Er kan ook individueel gericht gewerkt worden en mogelijk kan er al op school een vorm voor gevonden worden (WIBO). Transact besteedt in de bundel aandacht aan het perspectief van de betrokkene zelf: diens eigen behoeften, wensen, kwetsbaarheid, privacy, of contra-indicaties (onverwerkte ervaringen, te grote gedrags- psychiatrische problemen, onvoldoende ‘ik’-ontwikkeling. e.d.). Verder is het van belang om duidelijke doelen te stellen en verwachtingen helder te krijgen. Werkvormen en opdrachten worden dan per training aangepast aan de gewenste doelen, de vragen van de betrokkenen en de mogelijkheden/beperkingen van hen.

Transact biedt verder aanknopingspunten om een eigen programma op te stellen, voorwaarden en trainingsvaardigheden. Daarbij moet aandacht zijn voor het netwerk van de deelnemers en hun betrokkenheid.

Overigens vindt men in de bundel van Transact een bron van materialen, verwijzingen en literatuur waaruit blijkt dat op dit terrein al veel is ontwikkeld.

         

2-Literatuur

- Belie, E. de, L. Lesseliers, C. Ivens, G. van Hove (red.), Seksueel misbruik van mensen met een verstandelijke handicap. Handboek preventie en hulpverlening. Leuven 2000.

- Bosch, E. & E. Suyckerbuyk, Seksuele voorlichting aan mensen met een   verstandelijke beperking, de kunst van het verstaan, Baarn, 2000.

- Transact, Weerbaar ondanks beperking. Weerbaarheidsprogramma’s opzetten voor mensen met een beperking, Utrecht, 2005.

 

3-Links

www.begrensdeliefde.nl

www.transact.nl

www.weerbaarheid.nu

www.weerbaarheidinbasisonderwijs.nl

www.zoenenzo.nl

www.zoenenzovoort.nl