Verstandelijkbeperkt.nl
Dè site over verstandelijke beperking van het Expertisecentrum Verstandelijke Beperking      

Vlaskamp Methode

1-Omschrijving

2-Literatuur

3-Links

1-Omschrijving

Carla Vlaskamp beschrijft opvoedingsprogramma’s voor mensen met een (zeer) ernstige verstandelijke beperking (vanaf 1993). Sindsdien heeft deze benadering een brede ingang gevonden in het gehele zorgveld. De centrale gedachte is gericht op het zo goed mogelijk vasthouden van ontwikkelingsmogelijkheden in relaties met (belangrijke) anderen en het daarbij passende, of voorwaardelijke agogisch klimaat en handelen. Dat geldt niet alleen kinderen, maar ook volwassenen. Er zijn twee pijlers voor in beeld gebracht: een zo helder mogelijk geordende (‘kleine stapjes’) methodiek met een strakke evaluatie naast een zo concreet mogelijke benadering van ontwikkelingsdoelen. Voor de eerste pijler wordt een werkwijze aangeboden: aan de hand van beeldvorming ontstaat een perspectief, waarop hoofddoelen en werkdoelen worden geformuleerd, die concreet worden in activiteiten (taken en verantwoordelijkheden) met daaraan verbonden rapportage. Alleen dan is ook een evenwichtige en kwalitatieve evaluatie mogelijk. De kwaliteit van het leven staat daarmee in het centrum van de aandacht. Vlaskamp cs. formuleren dan ook wat we als ontwikkelingsmogelijkheden kunnen zien, hoe klein ook! Daarvoor wordt de tweede pijler uitgewerkt aan de hand van de Goal Attainment Scale (GAS)*. Daardoor wordt het op detailniveau mogelijk om niet zomaar doelen te stellen, maar concretere en individueel bepaalde doelen te stellen die tenminste een zekere haalbaarheid hebben. Daarbij worden voorwaarden en uitvoering van de doelen als strategie meegenomen. De twee pijlers vormen een stappenplan van het gehele opvoedings- / ondersteuningsprogramma: de beeldvorming (persoonsbeeld) met perspectief, hoofddoel, werkdoel, concrete activiteiten, uitvoering en rapportage, met evaluatie en terugkoppeling naar de beeldvorming. De kracht van dit stappenplan zit overigens tevens in de interdisciplinaire opzet ervan: alle betrokken deskundigen moeten wel samenwerken!

De opvoedings- en ontwikkelingsgerichtheid is een kwalitatieve bril, die concreet wordt in het werkmodel en de hantering van de doelen. Het onderscheid tussen kinderen en volwassenen heeft geresulteerd in twee afzonderlijke publicaties, die beiden zeer praktisch opgezet zijn en uitgebreide bijlagen heeft om de praktijk toe te kunnen passen.

Een concretisering van de methodiek van Vlaskamp is o.a.: In Dialoog: een zorgprogramma voor intensieve zorgverlening aan mensen met een (zeer) ernstige verstandelijke handicap en ernstig probleemgedrag (Wielinck, 2002). Voor de implementatie van de werkwijze hebben Vlaskamp cs. een derde publicatie toegevoegd (zie lit.lijst). NB: Voor de beeldvorming en de doelenontwikkeling hebben Vlaskamp cs. afzonderlijke lijsten ontwikkeld (Inventarisatie Persoonsbeeld en Zorg / Lijst afstemmen van Activiteiten en Situaties: LAS / Lijst Kindkenmerken / Gedragstaxatie Instrument), die in de literatuur worden toegelicht en bij de Stichting Kinderstudies Groningen verkregen kunnen worden, dan wel via het NIZW.

Tenslotte is het vermelden waard dat er ook videomateriaal verkrijgbaar is via de afdeling Orthopedagogiek van de RUG.

 

2-Literatuur

-C. Vlaskamp, R. van Wijck & H. Nakken, Opvoedingsprogramma’s voor meervoudig gehandicapten, Van Gorcum, Assen, 1993.

-Vlaskamp, C., & P. Poppes & R. Zijlstra, Een programma van jezelf. Een opvoedingsprogramma voor kinderen met zeer ernstige verstandelijke en meervoudige beperkingen. Assen, 2005.

-Idem, Levensloop in perspectief. Een ondersteuningsprogramma voor volwassenen met zeer ernstige verstandelijke en meervoudige beperkingen. Assen, 2005.

-Idem, Met zorg vernieuwen. Handreiking voor een succesvolle implementatie van het opvoedings- /ondersteuningsprogramma. Assen, 2005.

-R. Wielinck, In Dialoog. Een zorgprogramma voor intensieve zorgverlening aan mensen met een (zeer) ernstige verstandelijke handicap en ernstig probleemgedrag. Stichting Kinderstudie, Groningen, 2002.

         

3-Links

b.f.van.der.meulen@ppsw.rug.nl